AI illustration by Surya for the Konkani story Ghusmatmar by Venkatesh Anant Pai Raikar

घुस्मटमार

गौरू वसंताली अपुरबायेची एकुली एक भयण ! तिच्या लग्नाचो तो दीस आशिल्लो. घरभर सगळी जाणां कसल्या ना कसल्या कारभारांत गढून गेल्ली. लग्नाच्या निमित्तान वसंताची सोयऱ्यांधायऱ्यां एकठाय जमिल्ली. म्हण्टकच बायलांच्या खबरीक आणिक भुरग्यांच्या नाचपा उडपाक उमाळोच आईल्लो.

तरेतरेची पायजेलां, चित्रां, हारशे आणिक रंगीत पड्डे लावन सोबयेल्ल्या व्हडले माळयर थोडे जाण इस्पिकांनी खेयटाले, थोडे लाउडस्पीकरचेर शिनेमांतली आणिक नाटकांतली पदां वाजयताले, थोडे व्हडल्या व्हडल्यान खबरी करताले, हांसताले आणिक कारभारी लोक हाकाताका वोर्दी फोर्मायताले.

एकूण सगळेच वातावरण खोशियेत आणिक उमेदीन भरून गेल्लें. तातूंन ‘तेल’ लावपाक न्हवऱ्याकडल्यो बायलो येवपाचो वेळ जाल्ल्यान बोवाळाक चडच नेट आईल्लो.

इतल्यान मुज्गाचो आवाज पयशिल्ल्यान आयकूक येवंक लागलो. तरनाट्यो बायलो आपल्या तोंडाक पो आणिक स्नो लावंक लागल्यो. तर जाण्टयो फळाराच्यो बश्यो तयार करपाक लागल्यो. तरनाटे आपल्या केसांचे मागे फुगे काडपाक आणिक नवनवीं टेरेलीनाची खोमसां, कलसांवां घालूक लागले.

तेलाच्यो बायलो आयल्यो. मुज्गाच्या आवाजांत व्हंकलेक तिच्या मायन आंब्यापानानतेललायलें. अहेराक व्हंकलेक वज्रांच्यो वेडी आणि शालू दिलो.

न्हवरेकारावटेंतल्या बायलांच्या तोंडार व्हंकल मानून खोस जाल्ल्याचे दिसू लागले.

वसंत गौरूच्या शेजाराच उबो आशिल्लो. ताणें आंगांत मोतया रंगाचें सेदाचें खोमीस घाल्लें आनिक तें ताज्या निळ्याच रंगाच्या काश्मिराच्या कलसांवाचेर बरें सोबतालें. घामान खोमीस भिजून चिंब जाल्ल्यान वसंताच्या छातयेचो रुबाब वाढून दिसतालो. वसंत गोरोपिळो नाशिल्लो खरो; पुण ताजें सावळेपणच अदिक बरें दिसतालें. ताजो तोंडवळोच कितलो तरी मोगाळ आणिक पुना पुना पळयनपळयन असो दिसतालो.

जमिल्ल्या बायलांत, “व्हंकलेचो भाव, व्हंकलेचो भावअशी कुजबूज सकल्याच स्वरांत जांवक लागली.

वसंतान आपली नदर सहज थंय फिरयली. तेन्ना, दोन निळेनिळे सोबीत दोळे ताजेर एकटक थारावलेले ताका दिसले.

नदरेक नदर मेळटांच ते सुंदर दोळे एकदम सकयल जाले. पुण वसंत मात्र त्या दोळ्यांच्या मालकिणीवयल्यान आपली नदर कुशीक काडूंक शकना जालो.

माने सकयल घाल्ल्यान तिजो येदो व्हडलो केसाचो आमाडो, तिजी मासाळ, गोरीगोरी लुसलुसीत मान पळोवन, वसंत एकदम भारावन गेलो. मोरपिशी रंगाच्या शालूचो भरजरी पदर मानेकडेन खूबच सोबून दिसतालो.

सगळया जिणयेत वसंताक बायलेसंबंधीचे इतले आकर्षण केन्नांच जालें ना !

ताणे लोकांच्यो नदरो चुकोवन कितले तरी वेळा मंत्रान भारावल्ल्याभशेन तिजेकडेन पळेयलें. आणिक तिजेयबी तेच कर्तुब चलील्ल्यान दोगांयकीय एकमेकांची चड वोढ लागून उल्ली.

इतल्यान परकी बायलांक फळाराच्यो बश्यो मांडून दवल्लेच्या दुसऱ्या सालांत व्हेली आणिक वसंत, थंयच्याच एका सोफाचेर लवंडून मनांतल्या मनांत यवजूक लागलो :

गळ्यांतल्या मणीमंगळसूत्रावयल्यान ती चली लग्न जाल्ल्याचे ताका तेन्नांच कळून आइल्लें. म्हणून ताणे आपल्या मनाचेर विजय मिळौपाक खूबच यत्न केलो पुण तिजी म्हूर्त ताज्या काळजांत सामकीच घट्ट जाल्ल्यान ताजो कांयच उपाय चलना जालो !

वसंत कुलशीलांत आणिक स्वभावाचो बरो तरनाटो आशिल्लो ; वाळेस कायतान नाशिल्लो ! ताज्या वयाक पंचवीस वर्सी जायत आइल्ली ; पुण ताजें मन बायलांच्या सुंदरपणान किंवा तांचो असो धास्त लागून केन्नांच अशें पिशें जांवक नाशिल्लें. पुण आयज ताजे जीणयेत एकदम अशी क्रांती घडून आइल्लेभशेन जाली.

मुज्गाचे वाजप पुना सुरू जालें. न्हवरेकारावटेंतल्या बायलांची परतुपाची तयारी जाली.

पुण हेवटेन या दोगांचेय जीव एकामेकांखातीर सकलवयर येवंक लागले.

वचपाचो वेळ लागी पाविल्ल्यान तिजे दोळे भरून आयले. तांतून तिजो सगळो मोग दाटून ठरलो. तिची काकूयटेची नदर वसंताचें काळीज हालौंक लागली.

बायलो आइल्ल्यो तशो सडसडीत मोटारीत वचून बसल्यो. घरांत भीतर सरतांना आपले दाशींकडेन दिल्ल्यो पामो मोटारीत बसतांना परत्यो घेवन त्यो ताणी पांघुरल्यो.

माय म्हयन्यातली ती दनपारची वेळ. उकाडो सामको सोसूं नज जाल्लो ! सगली जीवनसृष्टी सारकी होरपळटाली. भुयेंतल्यांन व्हुनव्हून निस्वास भायर पडटाले.

आठ धा ल्हान ल्हान उकत्या मोटारीन बशिल्ल्या बायलांच्यों तरेतरेच्यो, रंगीबेरंगी, भरजरी पामो आणिक शालू वताच्या किर्णांनी चकचकताल्यो. मुज्गाचे वाजप आयकूक बरे दिसतालें. पूण वसंताचें चित्त हेवटेनतेवटेन खंयच वचनास्तांना त्या तरनाटया चलयकडेनच एकवट जाल्लें. मोगाळ दोळ्यांनी तो पुना पुनां तिकाच पळयतालो आणिक तिचीय मायेची नदर एकसारकी वसंताचेरच थारवताली.

मोटारी इल्ल्यो इल्ल्यो चलूक लागल्यो. थोड्या वेळान दिसनाश्यो जाल्यो, आणिक वसंत भल्लेल्या दोळयांनी हुस्कार सोडीत घरांत सरलो.

AI illustration 2 by Surya for the Konkani story Ghusmatmar by Venkatesh Anant Pai Raikar

मोटारीत बशिल्ल्या वसंताच्या तोंडार आयज आनंद, उत्सुकताय हांची दाट सांवळीय पडिल्ल्याचे ताजेकडेन पळेतकच कोणाच्याय लक्षांत सहज येतले आशिल्ले.

आयज पयलेच खेपो तो आपले भयणींगेर देझेंब्राच्या सुटयेत वतालो.

ताजो भेस सामको टॅक आशिल्लो. ताज्या रुबाबाच्या पुण नाजूक कुडीक ताणे घाल्लो पांचव्या रंगाचो काश्मीरचो सूट ताका अगदी सोबून दिस्तालो. फेल्टाची तसल्याच रंगाची हॅट ( चेपें ) ताणे आपले मांडयेरच दवल्लेली.

मोटार नेटान धांवताली आणिक वसंत भायर पळयतालो.

उजवेक्टेनं निकतेच वाडिल्लें पांचवेचार वायंगण व्हडल्या गालीच्या भशेन सुंदर दिसताले. शेताच्या मदींच आशिल्ल्या अरूंद बांदार आशिल्ली माडाची रांक कितली तरी सोबित दिस्ताली. शेताच्या कुणग्या कुणग्यानी बशिल्ल्यो धव्यो फुल्ल बळारी, मोटारीच्या आवाजा लागून भियोवन उट्ठाल्यो आणिक थोडोवेळ वयर घिरटयो घालून पुना त्या शेतांत नाच जाताल्यो.

झरझरीत फाटी पट्टाले हे देखावे वसंत मोठ्या खोशेन पळयत कसल्या तरी येवजुणुकी मनात करतालो.

गौरूच्या लग्नादिसाच पळयली ती तरनाटी चली आपल्याक थंय पळौंक पुना मेळत काय अशी गोड आशा ताज्या मनांत आनंदाचे साम्राज्य निर्माण करपाक पुरो जाताली.

गौरूच्या लग्नादिसापसून वसंताक त्या चलयेच्या येवजुणुकीशिवाय आणिक कसलोच विचार तकल्येन येनाशिल्लो. आपले सगले मन त्या अनोळखी चलयेक दिवन तो तेन्नाच मेकळो जाल्लो !

आणिक आतां मोटारीत बसतपसून ताज्या अन्तस्करणात त्या चलयेच्या मोगाची भरतीच येंधक लागिल्ली.

वसंत आयजमेरेन आंकवार आशिल्लो. अनु तो मेदिसिनाच दुसऱ्या वर्सात आसून कूर्स पुरो जाल्याशिवाय आपुण लग्नाचे भानगडीत पडचेंलो ना, अशें ताणे आवयबापायक पयलींच जाणोवन दिल्लें.

थोड्याच वेळांत वसंताची मोटार बांदोड्या पावली. मोटारीचो होर्न जाल्याबरोबर, कोण आयला, हे पळोवक घरांतली कांय मंडळी भायर आयली.

वसंत हेवटेन तेवटेन पळयत आणिक किदें तरी येवजित मोटारींतल्यान देंवलो.

किदें वसंतबाब, वाट चुकले दिस्ता तुमी आयज ? —वसंताचो भावोजी विनायकबाब फुडें येवन म्हळालो.

अशें ? तर मागीर बरेंच जालें ! म्हजी वाट जर नित्याकच अशी चुकत तर वायट जावचें ना ! — अशें म्हणत वसंतान आपली नदर अशी वयर केली आणिक एका मनशाचेर ती पट्टकच वसंताच्या सगळ्या आंगाचेर चड खोशी जावन, एकदम कांटो फुल्लो ….

गौरूच्या लग्नादिसा ताजे काळीज बळकावन बशिल्ली ती तरनाटी चली बल्कांवाच्या दारांतच उबी रावन, हांसत्या मुखान आणिक मोगान ताजेकडेनच पळयताली.

वसंतबाव, वचूंया न्हय भितर ? अशें म्हण्टकच वसंत चपापल्याभशेन जालो आणिक मान सकयल घालून तो तांचेबरोबर घरांत भितर आयलो.

कुडीत वचून कदेलार बस्तकच वसंतान पायांतल्या बुटांची फितां सोडपाक सुरवात केली इतल्यान गौरू त्या चलयेवांगडा भीतर आयली आणिक म्हळाली :

दादा, बरो आसा मरे तूं ? आई कशी आसा ?

कोण, गौरू गो ? आमची वळख अजून उरल्या तर तुका !! —अशें हांसत हांसत म्हणून मान वयर उखलीत वसंत फुडें उलौंवक लागलोकिदें विचारता ? नव्या राजवटीत, नव्या संसारांत, मोगाच्या नव्या मनशा म्हन्यांन पावतकच पयलींच्यांचो उगडास तुका उरता काय किदें होच हुस्को आशिल्लो म्हाका !

आवयस ! अशें केन्नाच जायत ? गौरून मान वेळायत हासून म्हळे. वसंत गौरूकडेन वुलयतालो खरो ; पुण ताजे दोळे त्या चलयेच्या दोळयांक जाबसाल दिताले.

इतल्यान गौरून ताकतिकेन म्हळे : दादा, हिका तूं वळखता ? … ही म्हजी नणंद ! वाळपय नार्पेकारागेर दिल्या हिका ! हिजें लग्न म्हज्या लग्ना आदी वर्सी पयलीं जाल्ले, तरी ती मजेपरस म्हयन्यानी ल्हानूच आसा ! ….

मात्शी थांबून गौरू फुडे वुलयली, —आणिक पळय, हिजें नांव देखील तिज्या रूपाभशेनच सुंदर आसा !

पुरोगे वयनीबाय ! तुजें आपलें कोणायकीय किदेंय सांगप ! —अशें वुलयताना तिजे पोले तांबडे तांबडे जाले. आणिक तिणे मान सकयल घाली.

अशें ? किदें बरें हांचे नांव ? नीला ! आसा काय ना नांव सुंदर ? सुंदर तर आसाच ! आणिक घेवंक सुद्धा बरें आसा नांव ! नीला ! एका निमित्तान हांची एक वळख जाली म्हणपाची ! अशें म्हणत वसंत दोळे भरून तिका पळोषक लागलो.

नीला, हे पळय तूं आतां आमच्या दादाक लजपाचे कसलेच कारण ना ! – अशें म्हणून गौरून वसंताच्या हातांतल्या पुस्तकांकडेन पळत विचारलें : कसले रे ते पुस्तक ? हें व्हय ? हीस्वामीकादंबरी रणजीत देसायांची ! खूब बरें आसा पुस्तक ! बरें जालें. तुका खबर आसा दादा ? आमगेल्या नीलाक मरे पुस्तकांचेंच पिशें ! वाचपाचो तिका खूबच नाद ! गोष्टी आणिक कादंबऱ्यांची पुस्तकां मेळत जाल्यार तिका जेवंक खांवंकसुद्धां नाका ! … तुज्यो गोष्टी तर तिका खूब आवडटा ! पैरेच उजवाडाक आयलां तें तुजें गोष्टींचे पुस्तक म्हजेकडल्यान घेवन तिणे ते आपल्याचकडेन दवल्लां ! आणिक पुना पुनां तेंच ती वाचित बस्ता !

खरें काय किदें ? तर मागीर म्हज्या सगल्या श्रमाचें, कलेचें सार्थक जाल्ल्याभशेन माका आयज दिसले.

Read Also  ഒരു ചാറ്റ്  ജിപിടി ചരമക്കുറിപ്പ്/വി. ആർ. രാജമോഹൻ എഴുതിയ കഥ/ പ്രതിഭാവം പ്രഥമ ഓണപ്പതിപ്പ്-2025

हे पळया वसंतबाब, भयण जाली म्हणून तुमी वयनीबायचे सगळेच खरें मानूं नाका ! तिका पळया, वगीच कसलीच गजाल फुगोवन सांगपाची कला बरी सादल्या ! ….

इतल्यांन विनायकबाब थंय आयलो आणिक मागीर तांचें तें वुलौंवणे तितल्यारच उरलें.

त्या मागीर आणिक पंदरा दिस गेले. इतल्याभितर वसंत आणिक नीला हांचो एकवट चडच मोगाचो जालो.

नित्याक सांजवेळचे विनायकबाब, वसंत, गौरू आणिक नीला इतली जाणा लागशिल्ल्या दोंगरा माथ्यार मळार पासयेक वताली. आणिक परतुन घरा पावता म्हणसर तांका काळोखूय जातालों.

एकादल्या दिसा विनायकबाबाक फावना जाल्यार तिगांच आणिक केन्नां केन्नां वसंत आणि नीला अशी दोगांच वताली.

गौरूच्या घरची सगलींच मनशां, दादले, बायलो स्वभावान खूब मायेस्त आणि उकत्या मनाची आशिल्ली. वसंताक ती देव कसो मानतालीं. तांका सगल्यांकच वसंताची ओड लागून उरिल्ली आणिक ताजे घरा वचप फुडें फुडें धुकलताले. तातूंन नीलाखातीर वसंताचें पावलच भायर सरपाक फाटी फुडें जातालें !

तशें पळोवक गेल्यार नीला एक खरेंच रत्न आशिल्लें. पुण तें नशिबान उष्ट्या वायर पडिल्लें.

नावांजत्या आणिक व्हड उबायचेर, नीलाच्या आवयबापायन खू घालप घालून आणिक बरीच अर्थ अपुर्बाय करून ताका नार्पेकारागेर लग्न करून दिल्लें. पुण ताजो घोव पैशांनी जरी ताण आशिल्लो, तरी तो अशिक्षित, व्यसनी, आणिक कुरूप जावन ताका काळीज म्हण्टा तें सापच नाशिल्लें जावये !

सदांच सावळेंत वाडून आलगुरेतभर जाल्ले बेगोनियांचे रंगीत आणिक सोबीत झाड, वताक दवरतकच जशें तें खुरटून काबार जाता, तशेच त्या दिल्ल्या घरांत नील जाल्लें !

कुळाराच्या मनश्यांनी नीलाक ल्हानपणापसून कितल्यातरी मोगान, मायेन, अपुर्बायेन वाडयिल्ली. तिजी कलेची आवड मोटया हौशेन पुरयल्ली. तिजी तरेतरेची, कोश्तुराची, भरपाची आणिक शिवपाची कामां पळोवन लोकांक अजाप जातलें ! ती बाजाची पेटी कितली तरी बरी वाजय ! तिजी बारीक, गोरी आणिक लांबोडकीच बोटां पेटयेच्या पट्ट्यांवयल्यान फिरूंक लागली म्हणजे तांतूतल्यान भायर सरताले स्वर आयकतल्यांक सामके गुंग करून सोट्टाले. एकूण एकाद्या फुला भशेन तिजें आयुष्य वतालें.

पुण आतां तिज्यांत कितले तरी मुदास जाल्लें ! तिची रांडाव मांय तर चड खाष्ट आशिल्लीच ; तांतून आपल्या मोठेपणाच्या तोयांतच ती सदां मिरयताली. येकूय दिस तिने आपले सुनेक मोगाची वागणूक आणिक सुखाचो शब्द कसो तो दिलो ना ! घोवागेर वचतपसून नीलाचे जीणयेकच एकदम वेगळीच दिशा लागून गेली.

पेटी वाजवपूच न्हय, तर पुस्तकसुद्धा हातांत धरप तिज्या मांयक सोंसनाशिल्लें !

घोवाचें सुख तर नीलाक केन्नाच मेळलेना ! अशेंच म्हळयार जाता. सगलो दिस बाजारांत च्याच्या दुकानार ना जाल्यार अड्ड्यार पडून गांव कुचाळक्यों करप, थंय लोळून रावप, विडयो फुसकावप, इस्पिकांनी ना जाल्यार कॅरमान खेळप, सोरो पियवप हेच ताजे धंदे जावन बशिल्ले.

गांवांत कोणूच ताजेविषयी बरें उलेयनाशिल्लो. आपलो रस्पैत ताणे गांवांत पेड्ड्यार करून घेतिल्लो. नायकिणीच्या घरांनी तो कुत्यासारको लोयटालो.

डशो राती तो घराभायरच काडी. आणिक नीला ताजी वाट पळयत, दुकां गळेत, जमनीर उमथी निदून सगळी रात काट्टाली. आणिक दिस उजवाडटकच सुजिल्ल्या दोळ्यांनी कुडीभायर येताली.

अशें आयुष्य तिजें सुरवातपसून चलतालें. तिज्या भावनाचो, आवडीनिवडींचो भितल्ल्या भितर घुस्मटमार जातालो आणिक दिसान दिस तिका तो असह्य जातालो. आपलो सगलो फुडार तिका काळखान भरलेलो दिस्तालो.

अशा वेळार गौरूच्या लग्नादिसा वसंताच्या दोळ्यांत, तिका जाय आशिल्लो उजवाड दिसून आयलो. त्या खिणांत तिज्या काळजांत एकदम उमाळोच आयलो आणिक त्याच उमाळ्यार तिज्या रिकाम्या अंतस्करणात वसंताक अस्कळ विस्कळ जागो कायमचो मेळलो !

आणिक वसंताक नीलाच्या दुःखी जीणयेची खबर गौरूकडून समजतपसून नीलाविषयीं ताजे मन चडच ओड घेवंक लागले. रातदिस नीलाचोच ध्यास्त ताका लागून उरलो.

आयज वसंत आणिक नीला दोगांच फिरूंक त्या दोंगरमळार गेली आणिक एका लामरुंद तळपार वचून बसली.

थंय वारो कसो झणझणीत येतालो. थंयच्यान सकयल्लो देखावो सुंदर आणिक मजेचो दिस्तालो. कडाकडानी वळशे घेत वचपी ती न्हंय, दोनीय कुशींनी आशिल्ली ती इंफळीची गच्च झाडां. ताच्या फाटल्यान तो लामच्या लाम बांद आणिक त्यावयले ते रांकेन उबे आशिल्ले ल्हान ल्हान माड, ताका लागूनच तें पांचवेचार शेत आणिक ताजे पैल्यान ध्रुवरीत भरील्ले कशे ते व्हडले व्हडले दोंगर, सगळेच कशें तें पळौवन तानभूक न्हिवताली.

दिस पडपाक थोडोच वेळ आशिल्लो. पुण वताचो त्रास जायनाशिल्लो. अस्तिमेकडेन चड करून सूर्या म्हन्यांतले ढग, भांगराचो रोस ओतयल्लेभशेन चकचकताले.

वसंतान थोडोवेळ त्या देखाव्याकडेन पळयलें आणिक नीलाकडे वळून म्हळे : नीला, परां आमचे कॉलेज सुरू जाता, फाल्यां वतां हांव घरा ! तेन्ना मजेकडल्यान वुलयतांना बी एकादल्या वेळार बरे वाईट उतर गेल्यार रागार जां नाका ! हें किदें उलयतात वसंतबाब तुमी ? तुमी वता म्हण्टात घरा ? इतल्यान उबगण आयली तुमकां आमची ? तुमची उबगण आयली म्हणून हांव फाल्यां वचूंक सोदता अशें खरेंच तुका मनातल्यान दिस्ता ? सांग, सांग नीला ?

नीला वग्गी रावली. सकयल मान घालून आपलें पदरांचे तोंक ती बोटाक वेडावंक लागली. नीला, तूं अशी वग्गी कित्याक रावली ? मजो राग आयलो तुका ? शी ! वसंतबाब तुमचो आणिक माका राग येवंक केन्ना शक्य आसां ? तुज्या सहवासांत हे पंदरा दिस कशे गेले तें कळलेंसुदां ना ! अळम्याच्या पावसाभशेन हे दिस गेले ! नीला, अशें कोण लागी नासतांना, तुका आणिक माका एकठांय येवंक मेळप पुना जायत काय ना, हे कोण सांगतलो ? तुजेकडेन अशें मन उकतें करू वुलौंक पुना मेळपाची आस्त थोडीच ! म्हणून आयज मजें काळीज तुजें फुडें उक्तें करपाचें हांवें थारायलां ! पुण हांवें तशें केल्यार मजेविषयीं तुजें मन वायट जावचे ना मू ? —वसंतबाब, इतले दिस हांगा रावन म्हज्या काळजाची वळख तुका इल्लीय जावंक नये हे म्हजेंच फुटके नशीब म्हणूंक जाय ! —नीला, अशें रागार जांवक नाका ! चूक जाली गो मजी ! तू तशें म्हणटा जाल्यार मजेसारको भाग्याचो हांवच म्हणूंक जाय ! आतां कसलोच आडपड्डो धरीनास्तांना हांव तुजेकडेन उलैतां !

इतले म्हणून वसंतान नीलाक हळूच लागी वोडले. तिच्या उजव्या हाताचें बचकुल आपल्या हातांत धरले आणिक तें मोगान सांसपून ताजो उमो घेत ताणें म्हळे : नीला, नीला, तो दिस हांव मज्या जीणयेत केन्नांच विसरचो ना ! गौरूच्या लग्नादिसा जाल्लें तुजें पयलें दर्शन मज्या यादस्तीत सदांच उरतलें, खरें प्रेम म्हण्टा तें माका त्या दिसाच किदें तें समजले. त्या दिसापसून मज्या अंतःकरणांत सगलो जागो तुकाच मेळल्लो नीला ! आणि कोणाकूच याफुडें थंय जागो उरूंक ना ! मजें नीलाच थंय सदाच आस्तले ! —वुलयतां वुलयतां वसंताचो गळो भरून आयलो. ताका फुडें वुलौंवकूच येना जालें.

नीलाच्या दोळ्यांतल्यान तर सारकी दुकां वाहंवपाक लागली. वसंताचो हात घट्ट धरून ती घुस्मटून घुस्मटून रडूंक लागली.

सूर्यबिंब इतल्याभितर दोळ्यांआड गेले. थोड्याच वेळापयलीं चकचकताले ते धवे फूल्ल ढग आतां काळे किट्ट जावन हेवटेन तेवटेन धांवताले.

नीलान व्हडल्या प्रयासान आपले रडप थांबयले आणिक घोगऱ्या आवाजात म्हळे : वसंतबाब, हांव कपल फुटके रे ! माका तूं क्षमा कर, तुज्या सहवासांत जन्म घालवपाचे व्हडले भाग्य मज्या नशिबांतूच ना. ताका तूं आणिक हांव किदें करतली ? हांव दुसऱ्याची लग्नाची बायल ! परपुरशावयले प्रेम, मागीर ते कितलेय जरी शुद्ध, पवित्र आणिक उत्कट आसले, तरी ते आमच्या समाजाक सोसना ! ताजे दृष्टीन ते पातक जाता ! भटांच्या बडबडीत जें लग्न लागता ताकाच समाज माथ्यार धरता !

हे वुलयतांना मारूंक व्हेल्ल्या गायच्या दोळयांत जें किदें दिसता, तें नीलाच्या दोळयांत आशिल्लें !

नीला, अशें काकूयटेन मजेकडेन नाका गो पळोवक ! तूं तशें पळेतकच माका किदें जाता तें मज्यान सांगू नज !

वसंतबाब, जंय मायेची वसणुक जाली, थंय एकठांय रावपाची आस्त आसल्यारबगर कशी उरतली ? तुज्या सहवासाची माका कितलीय तळमळ आसली तरी तुजेबरोबर सदांच माका रांवक मेळप शक्य आसा ?

नीला ! नीला !! मज्या अपुरबायेच्या नीला ! ! तशें शक्य कित्याक आसूं नये ? —असे म्हणून वसंतान नीलाक घट्ट वेंगांत धल्लें आणिक तिज्या पोल्याच्यो कपालाच्यो, दोळयांच्यो कितल्यो तरी उमा घेतल्यो.

हया वेळार वसंताच्या तोंडार येके तरेचे वेगळेच तेज मारतालें, शब्दांनी सांगतां येवपासारको एक प्रकारचो सात्विक भाव ताज्या दोळयांत उदेल्लो आणिक नीला वसंताच्या खांद्यार मान वुडोवन ओडिल्ल्या आवाजांत म्हण्टाली : तें हांव किदें सांगूं ? तें हांव किदें सांगूं ???

Join with us